دوشاب و دوشاب پزى در اوز

محمدرضا نامدار: دوشاب پزى در اوز سابقه طولانی دارد و با شروع فصل پاییز و از مهرماه کارگاههای سنتى شیره پزى اوز براى دوشاب گیرى فعالیت خود را آغاز مى کنند.
* روش تهیه دوشاب سنتى در اوز:
واحد اندازه گیرى دوشاب را در اوز برد(باکسرحرف "ب")Berd مى گویند که یک برد شامل 60 لیتر آب و22 کیلو خرما مى باشد. خرما را بعد از پاک کردن با آب حدود نیم ساعت پخته و با چوب بزرگی شبیه پارو به هم زده تا خرما نرم شود و سپس با 20لیتر آب با آب گردان داخل دیگ ریخته می شود و بعد داخل گونى می شود و با فشار سنگی در حدود 66کیلوگرم به گونى فشار وارد آورده و آب و خرمای پخته شده را داخل تار ریخته شده و بعد آن را داخل دیگ ریخته و می گذارند باحرارت زیاد جوشانده شود. این کار در حدود یک ساعت و نیم طول می کشد تا به شیره تبدیل شود. البته کار سخت و پر زحمتی می باشد که اگر استاد شره پاخ(استاد شیره پز) وارد نباشد دوشاب خراب مى شود.
* موارد استفاده از دوشاب:
مهمترین کاربرد دوشاب استفاده از آن براى درست کردن خرماى دوشابى است برای این کار خرما ی خشک را داخل خمره می گذارند و دوشاب روی آن ریخته و تا مدت یک سال آینده از آن استفاده می کنند و وقتی هوا سرد می شود شیره خرما به هم جمع شده و گهره می بندد که در آن زمان خرمای دوشابی لذت و خوردنش مزه دیگری دارد.
در اوز بیشتر از خرمای شاهانی برای دوشاب و تهیه خرمای دوشابی استفاده می شود. اما غذائى که در قدیم اوز با دوشاب درست مى شد ولى الان به فراموشى سپرده شده هارد وشره (آرد و دوشاب) که آن را با کمی آرد و دوشاب گرم درست مى کردند.
لازم به ذکر است دوشاب حاوی فسفر و آهن است که مصرف آن در وعدهی صبحانه باعث فعال شدن سلولهای عصبی و در ضمن مانع ایجاد کم خونی در افراد میشود. دوشاب، تسکین دهندهی دردهای رماتیسمی و امراض شریانی و وریدی هستند. در بعضى نقاط کشور مثل استان بوشهر از دوشاب به جاى شکر در پختن حلوا استفاده میکنند.

همچنین خوردن «شیر برنج با دوشاب » ، «شیر با دوشاب» و «ارده با دوشاب» در زمستان از عادات غذایی مردم جنوب مى باشد که« ارده ودوشاب» در اوزهم استفاده مى شود.
*اما دوشاب به دلیل داشتن مواد قندی طبیعی برای بیماران دیابتی ضرر کمتری دارد، ولی مصرف آن به این بیماران توصیه نمیشود.
* مصرف مخلوط شیره و ارده که هر دو طبیعت گرم دارند، برای گرم مزاجها موجب غلیظ شدن صفرایشان شده و نتیجه آن جوش زدن در صورت و بدنشان است که راه درمان آن هم خوردن میوههای تازه با طبیعت سرد است.
* و درآخر اینکه دوشاب به غیر از انرژی زا بودن، درصد بالایی کالری هم دارد و اگر شما فرد کم تحرکی هستید که روزانه بیش از 20 دقیقه پیاده روی منظم ندارید یا ورزش نمیکنید، بدانید که با خوردن این ماده مغذی، حتماً چاقی و عوارض آن انتظارتان را میکشد.
عصر اوز می خواهد آئینه تمام نمای افکار عمومی باشد.